BG_bird2100% onafhankelijk
BG_bird2100% onafhankelijk
  • HRM
HRM SER: Steviger maatregelen nodig voor meer diversiteit in de top

SER: Steviger maatregelen nodig voor meer diversiteit in de top

NieuwsNieuws

Vraag-en-antwoordVraag en antwoord

BedrijfsprofielBedrijfsprofiel

De Sociaal Economische Raad (SER) heeft in een recent voorstel aangegeven een vrouwenquotum te willen invoeren voor de 88 Nederlandse beursgenoteerde ondernemingen.

De doorstroming van vrouwen naar de top gaat volgens de SER te traag en daarom is een radicale trendbreuk nodig.

Bovendien wil de SER de vijfduizend grootste vennootschappen in ons land verplichten om plannen op te stellen om meer vrouwen en mensen met een andere achtergrond in de (sub)top te krijgen. Over hun vorderingen moeten ze jaarlijks rapporteren.

Het nieuwe normaal

Alle bijna vijfduizend ‘grote’ vennootschappen moeten ambitieuze streefcijfers en actieplannen opstellen, waarbij er ruimte moet zijn voor maatwerk en eigenaarschap.

Dat staat in het SER-advies ‘Diversiteit in de top, tijd voor versnelling’ dat vorige week werd vastgesteld in de raad.

Bij het advies is ook een publieksversie ‘Diversiteit in de top, tijd voor versnelling uitgebracht.

Een evenredige vertegenwoordiging van mannen en vrouwen (50-50) en van mensen met een niet-westerse migratieachtergrond in de top van het bedrijfsleven en in de samenleving moet volgens de SER het nieuwe normaal worden. Op die manier wordt talent beter benut, worden vernieuwing en creativiteit gestimuleerd, en wordt de sociale cohesie vergroot. Dit past bij een inclusieve arbeidsmarkt waarin iedereen gelijkwaardig is.

SER-voorzitter Mariëtte Hamer: “Een meer diverse top in het Nederlandse bedrijfsleven heeft een voorbeeldfunctie: het laat zien dat we allemaal gelijke kansen hebben op de arbeidsmarkt en zorgt dat iedereen zich vertegenwoordigd ziet. De huidige regelingen hebben zich tot op heden echter onvoldoende bewezen; een integrale en meer activerende aanpak is dan ook noodzakelijk”.

Ingroeiquotum en streefcijfers nodig voor de top

Voor de (bijna honderd) beursgenoteerde bedrijven in Nederland stelt de SER een zogenoemd ingroeiquotum voor van ten minste 30 procent vrouwen in Raden van Commissarissen (RvC’s).

Bedrijven die de 30 procent nog niet hebben bereikt, mogen bij een vrijkomende plaats alleen een vrouw benoemen. Anders volgt een sanctie: nietigverklaring van de benoeming (“de lege stoel”). In andere landen, zoals Duitsland, is dit een effectieve aanpak gebleken.

De beursgenoteerde bedrijven hebben een voorbeeldfunctie, het zijn toonaangevende bedrijven en zij kunnen zorgen voor een vliegwieleffect.

Daarnaast worden alle zogenaamde ‘grote’ vennootschappen (bijna vijfduizend) verplicht zelf ambitieuze streefcijfers op te stellen om genderdiversiteit te bevorderen in zowel hun RvC, de Raad van Bestuur (RvB) als de subtop. Zij dienen actief en open te communiceren over zowel gender- als culturele diversiteit.

Onvoldoende vooruitgang vrouwenquotum

Het huidige wettelijke streefcijfer heeft er niet voor gezorgd dat eind 2019 ten minste 30 procent in de boardrooms vrouw is.

Recente cijfers van de Bedrijvenmonitor Topvrouwen laten zien dat er weliswaar enige vooruitgang wordt geboekt, maar dat het veel te langzaam gaat: de streefcijfers zijn nog ver buiten bereik. Uit de meest actuele cijfers blijkt dat vrouwen het aandeel van 18,4 procent hebben in de RvC en 12,4 procent in de RvB van grote vennootschappen.

Sommige bedrijven doen het goed, maar het merendeel blijft achter. Het aantal bedrijven dat het streefcijfer heeft gerealiseerd in zowel de RvC als de RvB, is 8,3 procent. Een grote groep bedrijven (67 procent) had eind 2018 nog geen enkele vrouw in de RvB, de helft had (ook) geen vrouw in de RvC.

De cijfers van de Female Board Index 2019 laten eenzelfde beeld zien: van de 88 bedrijven voldoen slechts 6 bedrijven in 2019 aan het streefcijfer voor bestuurders en commissarissen, 15 bedrijven aan het streefcijfer voor bestuurders en 30 bedrijven aan het streefcijfer voor commissarissen.

Culturele diversiteit blijft te ver achter

Het aandeel hoog opgeleide kandidaten met een niet-westerse of migrantenachtergrond neemt ondertussen toe, maar de doorstroom naar de topfuncties blijft ver achter.

Onderzoeken naar het aandeel leidinggevenden met een andere culturele achtergrond laten zelden een hoger aandeel dan enkele procenten zien.

De SER stelt voor ook hier veel actiever in te zetten op het stimuleren van samenwerking, het verbeteren van het inzicht in culturele diversiteit, het vergroten van de zichtbaarheid van het culturele talent en het verbeteren van de transparantie.

Een dekkende ondersteunende infrastructuur

Bedrijven moeten actief worden ondersteund bij het ontwikkelen van hun actieplannen en bij het monitoren hiervan. Daarom zijn een verbetering van de infrastructuur en betere regievoering nodig.

De SER pleit in zijn advies voor een bredere en samenhangende aanpak. Er is meer duidelijkheid en overzicht nodig in het grote aantal organisaties dat zich bezighoudt met het bevorderen van culturele en genderdiversiteit in het bedrijfsleven. Zo kan de succesvolle charter-aanpak daarbij nog beter worden ingezet, de talentenbank voor vrouwen worden uitgebreid met culturele diversiteit en de bedrijvenmonitor nog beter worden benut. Voor bedrijven kan diversiteit een gecompliceerd onderwerp zijn om aan te snijden.

Daarom brengt de SER naast de analyse en het advies ook een brochure uit voor bedrijven om hen op weg te helpen met diversiteit binnen hun onderneming.

Brede integrale aanpak

Bij het ontwikkelen van beleid voor het bevorderen van diversiteit dient volgens de SER de aandacht zich niet alleen te richten op de top van het bedrijfsleven. Het doel is ook de kweekvijver op de orde te hebben.

Bovendien is het relevant oog te hebben voor de ‘stapeling’ van factoren tijdens de levensloop en de kantelmomenten die er in werk, studie, gezin of zorgsituatie toe doen. Volgens de raad vloeit hieruit voort dat er geen ‘one size fits all’ oplossing is.

Het vraagt om maatregelen die gericht zijn op het verbeteren van de arbeidsmarktpositie van vrouwen (bijvoorbeeld door te investeren in kinderopvang) en mensen met een niet-westerse migratieachtergrond (bijvoorbeeld door discriminatie op de arbeidsmarkt aan te pakken).

De SER voldoet met dit advies aan de vraag van ministers Van Engelshoven en Koolmees om met een concreet voorstel voor maatregelen te komen om diversiteit in de top te bevorderen.

>>> Dossier Vrouw en Werk

Deel dit artikel

Elke week de beste HR-tips?

Ontvang onze beste tips, het laatste nieuws en de beste artikelen in jouw vakgebied.

Elke week de beste HR-tips?

Ontvang onze beste tips, het laatste nieuws en de beste artikelen in jouw vakgebied.

Bonus: 5 gratis premium artikelen!

Als je je inschrijft krijg je van ons elke dag één van de 5 beste artikelen van de afgelopen periode toegestuurd. Die artikelen zijn normaal alleen voor betalende abonnees beschikbaar, maar kun jij nu dus ook lezen. Helemaal gratis!